قالب سمعک، شاید در نگاه اول تنها یک قطعه پلاستیکی ساده به نظر برسد، اما در واقعیت، یکی از حیاتیترین اجزای سمعکهای پشت گوشی (BTE) و سمعکهای داخل گوشی است. وظیفه اصلی آن، انتقال دقیق و بدون اتلاف صدا به داخل کانال گوش و همچنین نگهداری سمعک در جای مناسب است. با این حال، استفاده از یک قالب استاندارد و غیر اختصاصی، میتواند عملکرد سمعک را به شدت تحت تأثیر قرار دهد. در این مقاله از وبسایت کلینیک شنواییشناسی آشنا، به صورت جامع به این سؤال پاسخ میدهیم که چرا ساخت قالب اختصاصی سمعک اهمیت دارد؟ و شما را با فرآیند ساخت، انواع و مزایای آن آشنا میکنیم.
قالب سمعک چیست و چگونه کار میکند؟
قالب سمعک قطعهای است که به صورت سفارشی و با توجه به شکل و اندازه کانال گوش هر فرد ساخته میشود. این قالب، سمعک را در جای خود نگه میدارد و صدای تقویتشده را از سمعک به پرده گوش منتقل میکند. یک قالب سمعک مناسب، نه تنها باعث راحتی فرد میشود، بلکه از بروز سوت کشیدن یا فیدبک در سمعک نیز جلوگیری میکند.
انواع قالب سمعک بر اساس مدل سمعک:
- قالب برای سمعکهای پشت گوشی (BTE): این قالبها با یک لوله پلاستیکی به سمعک متصل میشوند و وظیفه اصلی آنها، انتقال صدا و نگهداری سمعک است.
- قالب برای سمعکهای داخل گوشی (ITE): این نوع سمعکها به صورت یکپارچه و با توجه به شکل مجرای گوش ساخته میشوند و تمامی اجزای سمعک در داخل این قالب قرار میگیرند.
- قالب برای سمعکهای رسیور داخل کانال (RIC): در این مدل، رسیور (بلندگو) در داخل کانال گوش قرار میگیرد و تنها یک قالب یا سری پلاستیکی کوچک برای نگهداری آن استفاده میشود.
اهمیت ساخت قالب اختصاصی: چرا نمیتوان از قالبهای آماده استفاده کرد؟
بسیاری از افراد تصور میکنند که میتوانند از قالبهای استاندارد و آماده موجود در بازار استفاده کنند، اما این کار میتواند عملکرد سمعک را به شدت تحت تأثیر قرار دهد و مشکلاتی را به وجود آورد.
۱. پیشگیری از فیدبک (سوت کشیدن سمعک)
یکی از شایعترین مشکلات در سمعکها، فیدبک یا سوت کشیدن است. این اتفاق زمانی رخ میدهد که صدای تقویتشده از سمعک به میکروفون آن بازمیگردد. اگر قالب سمعک به صورت اختصاصی ساخته نشود و درز یا فضای خالی بین قالب و مجرای گوش وجود داشته باشد، صدا از این طریق نشت کرده و باعث سوت کشیدن سمعک میشود. یک قالب اختصاصی، با پوشش کامل مجرای گوش، از نشت صدا جلوگیری کرده و فیدبک را به طور کامل از بین میبرد.
۲. راحتی و عدم آزار گوش
هر گوش دارای شکل و انحنای منحصربهفردی است. استفاده از یک قالب غیر اختصاصی میتواند باعث فشار، درد و ناراحتی در گوش شود. این مشکل به خصوص در استفاده طولانیمدت، بسیار آزاردهنده خواهد بود و ممکن است فرد را از استفاده از سمعک منصرف کند. یک قالب اختصاصی، کاملاً با شکل گوش فرد مطابقت دارد و باعث راحتی کامل در طول روز میشود.
۳. انتقال بهینه صدا
قالب سمعک نقش مهمی در انتقال صحیح صدا به پرده گوش دارد. یک قالب غیراختصاصی ممکن است مسیر انتقال صدا را مسدود کرده یا باعث انحراف آن شود که این امر کیفیت صدای دریافتی را کاهش میدهد. قالب اختصاصی با در نظر گرفتن ویژگیهای شنوایی هر فرد، به گونهای طراحی میشود که صدا را به صورت بهینه و بدون اتلاف به پرده گوش منتقل کند.
۴. نگهداری صحیح سمعک در جای خود
سمعکهای پشت گوشی (BTE) به واسطه قالب در جای خود ثابت میشوند. اگر قالب به خوبی در گوش قرار نگیرد، احتمال افتادن و آسیب دیدن سمعک وجود دارد. این امر به خصوص برای کودکان و افراد فعال بسیار مهم است.
۵. جلوگیری از تجمع جرم گوش و عفونت
یک قالب اختصاصی که به خوبی در گوش قرار میگیرد، از ورود گرد و غبار به داخل کانال گوش جلوگیری میکند. همچنین، متخصص شنواییشناسی با بررسی مجرای گوش، میتواند توصیههای لازم برای جلوگیری از تجمع جرم گوش و عفونت را ارائه دهد.
فرآیند ساخت قالب اختصاصی سمعک
ساخت یک قالب اختصاصی سمعک یک فرآیند دقیق و تخصصی است که توسط شنواییشناس انجام میشود. این فرآیند شامل مراحل زیر است:
۱. معاینه و بررسی مجرای گوش
قبل از هر کاری، متخصص شنواییشناسی با استفاده از ابزار مخصوص (اتوسکوپ)، مجرای گوش را معاینه میکند تا از عدم وجود جرم گوش، عفونت یا مشکلات دیگر مطمئن شود.
۲. قالبگیری از گوش
در این مرحله، یک ماده مخصوص قالبگیری به داخل کانال گوش تزریق میشود. این ماده در عرض چند دقیقه سفت شده و شکل دقیق مجرای گوش را به خود میگیرد. این فرآیند کاملاً بدون درد و ایمن است.
۳. انتخاب نوع قالب
بر اساس نیازهای فرد، نوع و مدل سمعک و سبک زندگی، متخصص نوع مناسب قالب را انتخاب میکند. قالبها در جنسها و سختیهای مختلفی مانند اکریلیک، سیلیکون و ترموپلاستیک ساخته میشوند.
۴. ساخت و پردازش قالب
قالب گرفتهشده از گوش به آزمایشگاه مخصوص ارسال میشود تا با دقت و با استفاده از فناوریهای پیشرفته (مانند پرینت سهبعدی)، قالب نهایی ساخته شود.
۵. نصب و تنظیم نهایی
پس از آماده شدن قالب، متخصص شنواییشناسی آن را به سمعک متصل کرده و در گوش فرد قرار میدهد. سپس سمعک را تنظیم میکند تا بهترین عملکرد را داشته باشد.
انواع قالب سمعک از نظر جنس و ساختار
قالب سمعک از نظر جنس و ساختار به انواع مختلفی تقسیم میشود که هر یک مزایای خاص خود را دارند:
- قالبهای اکریلیک (Acrylic): این قالبها سخت و بادوام هستند و به راحتی تمیز میشوند. برای افراد با کمشنوایی متوسط تا شدید مناسبند.
- قالبهای سیلیکونی (Silicone): این قالبها نرم و انعطافپذیرند و برای افراد با کمشنوایی شدید تا عمیق مناسبند. به دلیل نرمی، در هنگام جویدن یا صحبت کردن، باعث ناراحتی نمیشوند.
- قالبهای ترموپلاستیک (Thermoplastic): این قالبها در دمای بدن نرم شده و با شکل گوش سازگار میشوند.
- قالبهای باز (Open-Fit): این قالبها بسیار کوچک هستند و مجرای گوش را به طور کامل مسدود نمیکنند. برای افراد با کمشنوایی خفیف تا متوسط مناسبند.
نتیجهگیری
در نهایت، پاسخ به این سؤال که چرا ساخت قالب اختصاصی سمعک اهمیت دارد؟ بسیار واضح است. یک قالب اختصاصی، نه تنها راحتی و آسایش شما را تضمین میکند، بلکه با جلوگیری از سوت کشیدن، انتقال بهینه صدا و نگهداری صحیح سمعک، عملکرد کلی آن را به شدت بهبود میبخشد. نادیده گرفتن اهمیت قالب اختصاصی، میتواند منجر به تجربهای ناموفق از سمعک شود و فرد را از استفاده از آن منصرف کند. بنابراین، هرگز از اهمیت این جزء کوچک اما حیاتی غافل نشوید.
در کلینیک شنواییشناسی آشنا، ما با تیمی از متخصصان مجرب و با استفاده از جدیدترین تکنولوژیهای قالبگیری و ساخت، آماده ارائه خدمات تخصصی به شما عزیزان هستیم. آیا شما نیز برای تجربه یک شنوایی باکیفیت و بدون دردسر آمادهاید؟